ALT və AST nəyi göstərir?
ALT və AST qaraciyər hüceyrələrində olan fermentlərdir. Hüceyrələr zədələndikdə onlar qana keçir və analizdə yüksək görünür. Yəni bu göstəricilər zədələnmənin işarəsidir, lakin zədələnmənin səbəbini demir.
Hansı səbəblərdən yüksələ bilər?
Səbəblər genişdir və hamısı eyni ağırlıqda deyil:
- Qaraciyər piylənməsi — ən çox rast gəlinən səbəb
- Virus hepatitləri (B, C və başqaları)
- Alkoqol
- Bəzi dərmanlar, bitki preparatları və qidalandırıcı əlavələr
- Autoimmun və metabolik xəstəliklər
- Analizdən əvvəlki ağır fiziki yük
Bir dəfəlik yüksəlmə nə deməkdir?
Bir dəfəlik yüksəklik təkbaşına diaqnoz deyil. Bəzən müvəqqəti səbəblərdən yaranır. Buna görə köhnə analizlərlə müqayisə — dinamika — çox vaxt tək bir rəqəmdən daha çox məlumat verir.
Nə etməli?
Panikaya düşməyin və özbaşına "qaraciyər dərmanı" qəbul etməyin. Nəticəni köhnə analizlərinizlə birlikdə həkimə göstərin. İlk qəbulda dərhal müalicə başlamaq həmişə düzgün olmur — əvvəlcə səbəbi tapmaq lazımdır.